Energietransitie als kans

Op 23 juni 2026 kwamen de leden en relaties van de Vereniging van Waterbouwers bijeen in Restaurant Zoet of Zout in Stellendam. Een unieke locatie op de Haringvlietdam, dat als zesde bouwwerk van de Deltawerken het Haringvliet afsluit van de Noordzee. De netwerkbijeenkomst – onder enthousiaste leiding van dagvoorzitter Michiel Kool – stond in het teken van ‘Energietransitie als kans’.

Nederland beweegt mee in een wereld die snel verandert en sterk wordt beïnvloed door geopolitieke ontwikkelingen. Er wordt hard gewerkt aan grote opgaven om ons land veilig, duurzaam en welvarend te houden. Mede door bevolkingsgroei vormt de energietransitie daarbij één van de belangrijkste uitdagingen. “Maar de transitie biedt ook volop kansen”, benadrukte verenigingsvoorzitter Jaap van Thiel de Vries. “De noodzaak tot verduurzaming en het streven naar strategische autonomie zet aan tot actie. Wat eerder niet kon, kan nu wel. Maar hoe doen we dat met elkaar?”

Energietransitie in de Rotterdamse haven

Berte Simons, COO van Havenbedrijf Rotterdam, deelde haar visie op de energietransitie in de Rotterdamse haven. Ze spreekt al lang niet meer over de energietransitie als kans. “Het is bij ons in de haven al keiharde realiteit. De transitie speelt een dagelijkse rol in ons werk, onze relevantie en competitiviteit.” Tegelijkertijd ligt de directietafel vol met vraagstukken over (energie)leveringszekerheid, ruimte voor defensie en een veilige haven. Vooruitdenken over zaken als potentiële droneaanvallen in een hybrideoorlog zijn al lang geen taboe meer.

De haven van Rotterdam speelt een essentiële rol als logistieke draaischijf en industriële productielocatie. Waterbouwers leveren daarin een belangrijke bijdrage. Door hun werk aan nieuwe haveninfrastructuur, maar ook door projecten te ontwikkelen waarin waterveiligheid, energietransitie en natuurontwikkeling hand in hand gaan. Een blik op het Porthos CO2-opslagproject, de recente emissieloze herinrichting van de Scheurhaven en een voorzichtige vooruitblik naar verdere zeewaartse uitbreiding – in de vorm van een Derde Maasvlakte – benadrukt maar weer: er komen genoeg grote, vernieuwende waterbouwopdrachten aan. Volop kansen voor de waterbouwers van Nederland.

Delta21

Over grote projecten gesproken: vervolgens presenteerde Tijmen Keesmaat, projectdirecteur van Delta21, het plan voor een innovatieve waterkering langs de kust van de zuidwestelijke delta. “Een oplossing voor waterveiligheid, energietransitie, natuurherstel en regionale ontwikkeling”, noemt hij het. Een coöperatie van bouwers, energiebedrijven en burgercoöperaties kijkt samen hoe Delta21 antwoord kan geven op het energievraagstuk, maar ook op vraagstukken over waterveiligheid, ecologisch herstel, verzilting en aanslibbing. Het plan omvat een 33 meter diep valmeer om overvloedige windenergie van zee op te slaan voor momenten met een tekort. De 100 benodigde pompen kunnen meteen gebruikt worden voor regulering bij hoge waterstanden en piekafvoeren van de rivieren. Een aangelegen brakwatergetijdenmeer moet daarbovenop een impuls geven aan de ecologie. Een ambitieus en veelzijdig plan dat nu al kan rekenen op bijval en weerstand: over Delta21 is het laatste woord voorlopig nog niet gesproken.

Paneldiscussie

Tot slot schoven experts Katinka Abbenbroek (Raad van Advies Delta21) en Jan-Mark van Mastwijk (Hakkers) bij Keesmaat aan voor een paneldiscussie over de uitdagingen die al deze opgaven met zich meebrengen en de kansen die er liggen om gezamenlijk bij te dragen aan een toekomstbestendig Nederland. De vraag of het urgentiebesef bij waterbouwers groot genoeg is, kon rekenen op volop interactie met de zaal. Er viel genoeg te discussiëren over de kansen en dilemma’s die onder meer het elektrificeren van materieel met zich meebrengen. Ook de stelling ‘Het geld is op’ maakte veel los bij panelleden en publiek. Is er echt te weinig geld voor grote projecten zoals Delta21, of moeten zaken slimmer georganiseerd worden om budgetten optimaal in te zetten? Stap één is alles op alles zetten om brede steun te vinden. En aan die weg wordt nu hard getimmerd.

Zonnige barbecue

Een gezellige netwerkborrel achteraf mocht niet ontbreken. Leden en relaties van de Vereniging van Waterbouwers genoten van het heerlijke weer en het zoet-zilte uitzicht met een koel drankje en een volledig verzorgde barbecue. De vereniging kijkt terug op een geslaagde en inspirerende bijeenkomst.

Foto's: Sabine Bison (Bisonder Producties)